Genitiv – kimin, neyin?
“Öğretmenin kitabı” veya “kursun başlangıcı” dediğinde iki isim arasında bir ilişki kurarsın. Almancada bunu Genitiv ile gösterebilirsin: das Buch der Lehrerin, der Beginn des Kurses. Önce hangi şeyin kime veya neye ait olduğunu bulacağız.
1 · Wessen? sorusunu sor
Genitiv yalnızca gerçek mülkiyet değildir; bir şeyin parçasını veya iki kavramın ilişkisini de gösterir. Önce ana ismi belirle: das Buch. Ardından kimin kitabı olduğunu ekle: der Lehrerin. Genitiv ifade çoğunlukla açıkladığı isimden sonra gelir.
Das ist das Buch der Lehrerin.
Bu, öğretmenin kitabı.
Der Beginn des Kurses ist um neun Uhr.
Kursun başlangıcı saat dokuzda.
Wessen Tasche ist das?
Bu kimin çantası?
2 · Artikel ve isim sonunu birlikte değiştir
Maskulin ve neutral tekilde belirli artikel des, belirsiz artikel eines olur; isim de genellikle -(e)s alır. Feminin tekilde der/einer, çoğulda der kullanılır ve bu nedenle isme Genitiv eki eklenmez. Çoğulda belirsiz artikel ein bulunmaz. des Kindes veya des Hauses gibi biçimleri kelimeyle birlikte öğren.
| Grup | Belirli artikel | Belirsiz artikel |
|---|---|---|
| maskulin | des Mannes | eines Mannes |
| feminin | der Frau | einer Frau |
| neutral | des Kindes | eines Kindes |
| çoğul | der Kinder | — |
3 · -s, -es ve özel isimler
Birçok çok heceli isim -s alır: des Lehrers. Tek hecelilerde -es sık görülür: des Kindes. s, ß, x veya z gibi seslerle biten isimlerde çoğunlukla -es gerekir: des Hauses, des Platzes. Zayıf maskulin isimler başka bir gruptur: des Studenten. Kişi adları artikel olmadan çoğunlukla -s alır ve isimden önce gelebilir: Annas Buch. Zaten s sesiyle biten adlarda kesme işareti kullanılır: Max’ Buch.
Das ist Annas Buch.
Bu Anna’nın kitabı.
Max’ Fahrrad ist neu.
Max’ın bisikleti yeni.
Die Nummer des Platzes steht auf dem Ticket.
Yerin numarası bilette yazıyor.
4 · İyelik artikeli ve sıfat da hâle uyar
mein, dein, sein gibi iyelik artikelleri de Genitivde çekilir: meines Bruders, meiner Schwester. Belirli veya iyelik artikeliyle gelen Genitiv sıfatlarında bu örneklerde -en görürsün. Ana ismin artikeli ise kendi cümle görevine göre seçilir: Ich sehe das Auto meines alten Freundes.
Das Auto meines Bruders ist alt.
Erkek kardeşimin arabası eski.
Ich sehe das Auto meiner neuen Nachbarin.
Yeni komşumun arabasını görüyorum.
Die Meinung der jungen Leute ist wichtig.
Gençlerin görüşü önemli.
5 · wegen ve während ile Genitiv
Standart yazı dilinde wegen “nedeniyle”, während “sırasında” ve trotz “rağmen” gibi edatlar Genitivle kullanılır. Konuşmada özellikle wegen sonrasında Dativ duyabilirsin; bu alıştırmalarda standart Genitiv biçimini çalış. während bir isimden önce edat, çekimli yan cümlenin önünde ise bağlaç olabilir.
| İsimli ifade | Fiilli cümle |
|---|---|
| wegen des Regens | weil es regnet |
| während des Unterrichts | während wir Unterricht haben |
| trotz des Regens | obwohl es regnet |
Wegen des Regens bleiben wir zu Hause.
Yağmur nedeniyle evde kalıyoruz.
Während des Unterrichts bleibt mein Handy aus.
Ders sırasında telefonum kapalı kalır.
Während die Lehrerin erklärt, mache ich Notizen.
Öğretmen açıklarken not alıyorum.
Bağlaç: çekimli fiil yan cümlenin sonunda.6 · von + Dativ ile karşılaştır ve son kontrolü yap
Günlük konuşmada sahiplik için von + Dativ de kullanılır: das Auto von meinem Bruder. Genitiv yazılı ve daha resmî anlatımda çok yaygındır. Wessen? sorusunda ana ismi tekrarlaman gerekmez: Das ist Annas Tasche. Kontrol ederken hem artikel hem isim sonuna bak; des Studentens yerine des Studenten gerekir.
Das ist das Auto meines Bruders.
Bu, erkek kardeşimin arabası.
Das ist das Auto von meinem Bruder.
Bu, erkek kardeşimin arabası.
Konuşmada yaygın alternatif.Der Ausweis des Studenten liegt hier.
Öğrencinin kimliği burada duruyor.
Kısa tekrar
- Genitiv: Wessen? – kimin, neyin?
- Maskulin/neutral tekil: des/eines + çoğunlukla -(e)s.
- Feminin ve çoğul: der; zayıf isimlerin özel çekimini unutma.
Kendini kontrol et: Das ist die Tasche ___ ___. (die Lehrerin, Genitiv)
der Lehrerin
Feminin Genitivde die → der olur; Lehrerin ismine -s eklenmez.
Konuyu alıştırmalarla pekiştir
Örnekleri anladıysan kısa sorularla devam et. Yanlış yaptığında cevap açıklamasını okuyup bu anlatıma dönebilirsin.
Genitiv – kimin, neyin? alıştırmaları →Sık sorulan sorular
Her Genitiv isim -s alır mı?
Hayır. Feminin ve çoğul isimlere Genitiv nedeniyle -s eklenmez. Zayıf maskulin isimlerde de -(e)n kullanılır: des Studenten.
Annas Buch yazarken apostrof gerekir mi?
Normalde hayır. Anna → Annas Buch. Ad s sesiyle bitiyorsa yalnız kesme işareti kullanılır: Max’ Buch.
wegen dem Regen yanlış mı?
Konuşmada sık duyulur. Standart yazı dili ve buradaki hedef yapı wegen des Regens biçimidir.
Benzer ve bağlantılı konular
Soru ve yorumlar
Konuda takıldığın yeri veya öğrenme deneyimini paylaşabilirsin. Yorumlar incelemeden sonra yayımlanır; e-posta adresin gösterilmez.
Öğrenci yorumları